 |
 |
 |
|---|
- AKTUALNOŚCI - O NAS - OFERTA - KONTAKTY -
W RAMACH PIERWSZEGO NA ŚLĄSKU KOCZOWNICZEGO FESTIWALU BEZDROŻA AZJI, ZAWITA DO POLSKI SAINKHO NAMTCHYLAK. WOKALISTKA POCHODZĄCA Z TUVY, KRAJU GRANICZĄCEGO Z MONGOLIĄ.
FESTIWAL BEZDROŻA AZJI ODKRYWA AZJĘ JAKIEJ NIE ZNAMY. OBOK LICZNYCH PROJEKCJI, SPOTKAŃ, ODBĘDZIE SIĘ W CHORZOWSKIM KINIE PANORAMA PROJEKCJA FILMU AKIRY KUROSAWY „DERSU UZAŁA”. BOHATER FILMU BYŁ MYŚLIWYM Z PLEMIENIA NANAJÓW. W CZASIE WYPRAWY WOJSKOWEJ DO KRAINY USSURYJSKIEJ, KAPITAN WŁADIMIR ARSIENJEW POZNAŁ MYŚLIWEGO, KTÓRY ZOSTAŁ JEGO PRZEWODNIKIEM I PRZYJACIELEM W TRAKCIE LICZNYCH WYPRAW. FASCYNACJA DERSU UZAŁĄ SKŁONIŁA ARSIENJEJEWA DO OPISANIA TEGO PIERWOTNEGO MYŚLIWEGO W SWOICH KSIĄŻKACH, NA TLE DZIEWICZEJ I GROŹNEJ TAJGI, POLOWAŃ, NAPAŚCI TYGRYSÓW, SPOTKAŃ Z PIERWOTNYMI TUBYLCAMI. KSIĄŻKA Z 1923 ROKU ZOSTAŁA DWUKROTNIE ZEKRANIZOWANA: W ROKU 1961 RADZIECKI REŻYSER AGASI BABAYAN ZROBIŁ FILM „DERSU UZAŁA”, JEDNAK WIDZOWIE BARDZIEJ KOJARZĄ TYTUŁ FILMU Z OSKAROWYM DZIEŁEM AKIRY KUROSAWY Z 1975. FILOZOFIA ŻYCIA DERSU UZAŁY, JEGO HARMONIJNE ŻYCIE Z PRZYRODĄ, BEZINTERESOWNA TROSKA O INNYCH LUDZI I ZWIERZĘTA NADAL FASCYNUJE. JEGO IMIENIEM ZOSTAŁA NAZWANA PLANETOIDA - 4142 DERSU UZAŁA, ZAŚ GALOWY KONCERT FESTIWALU BEZDROŻA AZJI ODBEDZIE SIĘ W CHORZOWSKIM PLANETARIUM…
BEZDROŻA AZJI
WILDERNESS OF ASIA
(program)
28.05.2008 ŚRODA – Kino PANORAMA ul. Wolności
14:00 Happening „Rozbicie Jurty” – przed kinem Panorama w Chorzowie
W jurcie przez wszystkie dni festiwalu będzie można posmakować tuwińskiej herbaty, oglądnąć filmy i zdjęcia z Tuwy, zagłębić się w lekturze.
17:00 Wernisaż wystaw: „Dersu Uzała” i „Pocztówka z Tuwy” (Kawiarenka w Jurcie)
Oficjalne Otwarcie
Wykład wprowadzający Mariusza Kwiatkowskiego – Porat Internetowy Miłośników Dersu uzały
Projekcja filmu „Na Tajmyrze” – 1963 dokument
18:15 "Biały Statek" - ZSRR 1975 reżyseria: Bołotbek Szamszyjew (bilet 5 zł)
Po seansie zapraszamy do klubu Szuflada 15 na spotkanie z muzyką Syberii
29.05.2008 CZWARTEK Kino PANORAMA ul. Wolności
17:00 Biały Dragon, Wielki Szaman Jenisiejskich Kirgizów – Taras Żurba .
czas projekcji 47 min.
18:15 "Szary Okrutnik" - ZSRR 1974 reżyseria: Tołomusz Okiejew (bilet 5 zł)
Po seansie zapraszamy do klubu Szuflada 15 na spotkanie z muzyką Syberii
30.05.2008 PIĄTEK Kino PANORAMA ul. Wolności
17:00 „Koniec Pieśni” – Gendos i Grupa Studnia O
Wykład Mariusza Kwiatkowskiego na temat Dersu Uzały
„Tabu, Ostatni Szaman” film dokumentalny 26 min
18:15 „Dersu Uzała” reżyseria Akiro Kurosawa – ZSRR, Japonia 1975 (bilet 5 zł)
Po seansie zapraszamy do klubu Szuflada 15 na spotkanie z muzyką Syberii
31.05.2008 SOBOTA Planetarium Śląskie i Kir
14:00 – 18:00 Program w Parku przed Planetarium
- „Dersu Uzała” premierowa projekcja filmu z 1961 roku
- „Tuva Healing Service” dokument z 2007 – Polska Premiera (wersja angielska)
- Bajki Tuwińskie – prezentuje Studnia O i Gendos – opowieści nie tylko dla dzieci.
- herbaciarnia tuwińska
20:00 – Koncert Galowy – Sainkho Namtchylak i Gendos
Po koncercie zapraszamy do klubu Szuflada 15 na spotkanie z muzykami z Syberii (jeżeli będą mieć siłę)
SAINKHO NAMTCHYLAK
OD WIELU LAT PRZEMIERZA SALE KONCERTOWE CAŁEGO ŚWIATA. PIOSENKARKA, KOMPOZYTORKA, PISARKA. MUZYKA, KTÓRĄ TWORZY TO POŁĄCZENIE FOLKLORU, MUZYKI EKSPERYMENTALNEJ, AWANGARDOWEJ I JAZZU Z DUŻĄ DAWKĄ ŚPIEWU GARDŁOWEGO, SZEPTÓW I KRZYKU. ŚPIEW GARDŁOWY, ZWANY TEŻ ALIKWOTOWYM TO SZTUKA PIELĘGNOWANA OD WIEKÓW W TUVIE, UWAŻANA JEDNAK ZA DOMENĘ MĘŻCZYZN. PRÓBA ZGŁĘBIENIA GO PRZEZ SAINKHO ZAKOŃCZYŁA SIĘ DLA ARTYSTKI W TUVIE NIEZBYT POMYŚLNIE. WBREW TEMU, NAMTCHYLAK WYKSZTAŁCIŁA WŁASNĄ TECHNIKĘ, ODBIEGAJĄCĄ OD TRADYCYJNEJ. OPRÓCZ TECHNIKI, WIĘKSZE ZNACZENIE MA PODŁOŻE DUCHOWE UTWORÓW, CO MANIFESTUJE SIĘ W TEKSTACH I ICH PRZEKAZIE EMOCJONALNYM. SAMA ARTYSTKA PRZYZNAJE: „MOŻNA ROZWINĄĆ GŁOS DO PERFEKCJI, PORÓWNUJĄC SIĘ DO MASZYNY CZY KOMPUTERA, LECZ JEŚLI NIE BĘDZIEMY W STANIE ZAPEWNIĆ MYŚLOM I UCZUCIOM TAKIEGO SAMEGO ROZWOJU, JAKI ZAPEWNIAMY GŁOSOWI, WIRTUOZERIA POZOSTANIE BEZUŻYTECZNĄ POZĄ”. GWIAZDA WYSTĄPI W CHORZOWIE, PREZENTUJĄC SOLOWY PROGRAM - FRAGMENTY PŁYTY AURA, PIOSENKI TUVIŃSKIE I WŁASNE KOMPOZYCJE. W PLANTERIUM WYSTĄPI RÓWNIEŻ ZNANY POLSKIM MIŁOŚNIKOM NIETYPOWYCH DZWIĘKÓW GENDOS.
Ałtaj – autonomiczna republika, wchodząca w skład Federacji Rosyjskiej, leżąca w południowej części zachodniej Syberii, w zlewisku rzek Bija i Katuń. W ramach federacji Ałtaj graniczy z Tuwą, Chakasją, Krajem Ałtajskim oraz obwodem kemerowskim, ma także zewnętrzną granicę z Chinami, Mongolią i Kazachstanem. Religią rdzennych mieszkańców - Ałtajczyków do końca XIX wieku był szamanizm; na początku XX wieku wielu przeszło na burchanizm, stanowiący połączenie buddyzmu (lamaizmu) z szamanizmem, niektórzy zaś przyjęli prawosławie.
Trzy światy...
Geografia ałtajskiego wszechświata jest w zasadzie prosta: istnieją trzy światy – górny, środkowy i dolny. W pierwszym z nich rządzi bóg Ulgen, w drugim żyją ludzie, a trzeci, utożsamiany z piekłem, to dziedzina Erlika. Wyobrażenia tych sfer przedstawiają rysunki na szamańskich bębnach i kostiumach. Tam właśnie wędruje szaman podczas kamłania, w pościgu za porwaną przez demony duszą. Postaci duszy u Ałtajczyków jest kilka, a panteon zamieszkujących zaświaty demonów bardzo liczny. Szaman musi się w nim dobrze orientować, aby pomyślnie stoczyć walkę i odzyskać uprowadzoną duszę. Kiedy zwróci ją właścicielowi, ten będzie uzdrowiony.
Ciemną stronę tego zabiegu reprezentuje pogląd, że nic się nie dzieje za darmo. Świat wymaga równowagi. W zamian za zdrowie pacjenta, oddana zostaje – jak niektórzy twierdzą – dusza jakiegoś starca.
Szaman zostaje powołany z woli bogów. Wcześniej, nim dostąpi wtajemniczenia, musi jednak przejść różne próby. Faktyczna przemiana następuje, gdy przyszły szaman przeżywa własną śmierć. Leży dwa, trzy dni bez życia, a w tym czasie w zaświatach mijają lata, podczas których poddawany jest niezwykłym procesom. Demony rozrywają jego ciało na strzępy, łamią kości, wylizują mózg, aby potem stworzyć na nowo istotę obdarzoną już nadprzyrodzonym talentem.
Do własnej przeszłości Ałtajczycy odnoszą się z wielkim szacunkiem i bardzo dużo na ten temat wiedzą. Otaczają kultem zespoły kurhanów, liczne na południu kraju, choć są one przeważnie pochodzenia scytyjskiego, a znalezione w nich szczątki pod względem antropologicznym niewiele mają wspólnego z rasą ałtajską. Kiedy przed blisko dwunastu laty na płaskowyżu Ukok odkryto wspaniale zachowaną mumię „ałtajskiej księżniczki” (tatuaże pokrywające jej ramiona robią naprawdę wielkie wrażenie), natychmiast uznano ją za narodową świętość. Do dziś trwają starania, aby powróciła na Ałtaj z Nowosybirska, dokąd przewieźli ją uczeni.
Kompletne misterium szamańskie – w zależności od tego, czy szaman udaje się do piekieł, czy też do górnych światów – przeprowadzane jest w jurcie albo w brzozowym lesie. Trwa długo. Szaman wymawia blisko sto kilkuzdaniowych formuł magicznych. Naśladuje zachowanie i głosy rozmaitych zwierząt i duchów, nawet pijacką czkawkę diabłów. Niewiarygodne, ale sterani wiekiem szamani, odziani w kostiumy ważące wraz z ozdobami ponad dwadzieścia kilogramów, zdobywają się na długie akrobacje pantomimiczne, które sprawiłyby kłopot nawet młodym linoskoczkom.
pliki audio:
| 1. | TANDAŁAJ* "Kaj" (epic) |  |
|---|---|---|
| 2. | TANDAŁAJ "Kunuk" | |
3. |
TANDAŁAJ "Beben szamański" |
|
*Tandałaj - współczesna ałtajska szamanka
Tuwa (Republika Tuwy, ros. Тува; hist.: Tannu-Tuwa, Урянхайский край – Kraj Urianchajski) – republika autonomiczna w azjatyckiej części Federacji Rosyjskiej, przy granicy z Mongolią; także nazwa państwa istniejącego w latach 1921 - 1944
Xöömej (tuw.: Хөөмей, mong.: choomi, chiń. uproszczony: 呼麦, chiń. tradycyjny: 呼麥), zapisywany również jako xoomii, khoomei, khöömei lub höömey to rodzaj gardłowego śpiewu spotykanego w tuwańskiej i mongolskiej muzyce ludowej. Ta imponująca technika wokalna pozwala na jednoczesne wydobywanie z gardła kilku niezależnych od siebie dźwięków, od niskich, przypominających dźwięk didgeridoo (styl kargyraa), aż po wysokie poświsty (styl sygyt), przywodzące na myśl japoński, buddyjski flet shakuhachi. Najwybitniejsi wykonawcy potrafią emitować nawet do 6 niezależnych dźwięków w różnych tonacjach. Inna nazwa tej techniki to "śpiew alikwotowy". Słowa tego używa się zarówno na określenie jednego ze stylów tuwańskiego gardłowego śpiewu, jak i szerzej na wszystkie jego rodzaje. Muzyka ta zainspirowana jest życiem na stepach i słowa piosenek często opowiadają o koniach. Tuwański śpiew zainspirował muzykę wielu innych kultur - w starożytności zaadaptowali go tybetańscy mnisi, zaś współcześnie robią to amerykańscy muzycy new age'owi. Wśród współczesnych, tuwińskich wykonawców posługujących się techniką xöömej można wymienić m.in:
pliki audio:
|
|---|